Υπεγράφη από τον αναπληρωτή υπουργό Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών Νίκο Παπαθανάση το Μνημόνιο Κατανόησης (MoU) μεταξύ της Ελλάδας και των τριών Δοτριών Χωρών (Νορβηγία, Ισλανδία, Λιχτενστάιν) που εξασφαλίζει νέους πόρους ύψους 143 εκατ. ευρώ για τη νέα προγραμματική περίοδο του Ευρωπαϊκού Οικονομικού Χώρου (EEA Grants) 2021-2028.
Η νέα χρηματοδότηση εστιάζει στην ενίσχυση της ανθεκτικότητας απέναντι στις σύγχρονες γεωπολιτικές, κοινωνικές, ενεργειακές και κλιματικές προκλήσεις, με την ισότητα των φύλων και την ψηφιοποίηση να ενσωματώνονται οριζόντια σε όλες τις δράσεις. Η κατανομή των πόρων διαμορφώνεται ως εξής:
- Προστασία και Δικαιοσύνη (51 εκατ. ευρώ): Διαχείριση ασύλου και μετανάστευσης, με έμφαση στους ασυνόδευτους ανηλίκους, την πρόσβαση των γυναικών στη νομική προστασία και την αντιμετώπιση της ενδοοικογενειακής βίας.
- Τοπική Ανάπτυξη (26,1 εκατ. ευρώ): Βιωσιμότητα και κοινωνική ένταξη, με προτεραιότητα στις ευάλωτες ομάδες και τη στήριξη των μικρομεσαίων δήμων.
- Πράσινη Μετάβαση (26 εκατ. ευρώ): Κλιματική προσαρμογή και ενεργειακή ασφάλεια.
- Πράσινη Καινοτομία και Επιχειρηματικότητα (24,8 εκατ. ευρώ): Ανάπτυξη νεοφυών επιχειρήσεων, γυναικεία επιχειρηματικότητα και ανταγωνιστικότητα στη γαλάζια και πράσινη βιομηχανία.
Παράλληλα, διατίθενται 14,4 εκατ. ευρώ για το Ταμείο Κοινωνίας των Πολιτών (Civil Society Fund) με στόχο την προστασία του κράτους δικαίου, ενώ 7 εκατ. ευρώ δεσμεύονται στοχευμένα για την αντιμετώπιση των επιπτώσεων του πολέμου στην Ουκρανία στην Ελλάδα.
Οι δηλώσεις
Ο αναπληρωτής Υπουργός Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών, Νίκος Παπαθανάσης, δήλωσε: «Με νέο προϋπολογισμό €143 εκατ. ο Ευρωπαϊκός Οικονομικός Χώρος λειτουργεί συμπληρωματικά προς τα υπόλοιπα χρηματοδοτικά εργαλεία, ενισχύοντας ένα συνεκτικό πλέγμα χρηματοδότησης με κοινό στόχο τη βιώσιμη ανάπτυξη και την κοινωνική συνοχή. Οι παρεμβάσεις στην πράσινη μετάβαση, την καινοτομία, την προστασία των ευάλωτων πολιτών και την τοπική ανάπτυξη δημιουργούν απτές ευκαιρίες για τις τοπικές κοινωνίες. Επενδύουμε σε πολιτικές που ενισχύουν τους νέους ανθρώπους, δημιουργώντας συνεχώς προοπτικές απασχόλησης και εξέλιξης στον τόπο τους, ώστε να μπορούν να σχεδιάζουν το μέλλον τους στη χώρα τους με ασφάλεια και προοπτική».
Η Πρέσβης της Νορβηγίας στην Ελλάδα, Harriet E. Berg, επεσήμανε: «Σε έναν απρόβλεπτο κόσμο με προκλήσεις στην ενεργειακή ασφάλεια, τις κλιματικές επιπτώσεις στη Μεσόγειο και τις πιέσεις στους δημοκρατικούς θεσμούς, η διεθνής συνεργασία είναι καθοριστική. Μέσω των EEA Grants, η Νορβηγία επιβεβαιώνει τη δέσμευσή της ως στενός σύμμαχος της Ευρώπης. Επενδύουμε στους ανθρώπους και τους θεσμούς για μια ισχυρή, δημοκρατική, πράσινη και ανθεκτική Ευρώπη».
Η Γενική Γραμματέας ΕΣΠΑ, Βασιλική Παντελοπούλου, ανέφερε: «Η ολοκλήρωση των διαπραγματεύσεων για τη νέα προγραμματική περίοδο 2021–2028 του Χρηματοδοτικού Μηχανισμού του ΕΟΧ αποτελεί ένα σημαντικό στρατηγικό ορόσημο για τη χώρα μας. Με συνολικό προϋπολογισμό €143 εκατ., η Ελλάδα διασφαλίζει νέους πόρους υψηλής προστιθέμενης αξίας, κατευθύνοντάς τους σε στοχευμένες παρεμβάσεις για την πράσινη μετάβαση, την προστασία των ευάλωτων ομάδων, την καινοτομία και την τοπική ανάπτυξη. Παράλληλα, ενισχύεται ουσιαστικά η διμερής συνεργασία με τις τρεις Δότριες Χώρες, δημιουργώντας σταθερές βάσεις ανταλλαγής τεχνογνωσίας και κοινής δράσης».
Η διαδικασία σχεδιασμού των προγραμμάτων και προετοιμασίας των ανοιχτών προσκλήσεων ξεκινά στις 21 Μαρτίου 2026. Η περίοδος υλοποίησης των έργων θα ολοκληρωθεί στις 31 Δεκεμβρίου 2031