Σε πιλοτική λειτουργία τίθεται η Ψηφιακή Τράπεζα Γης, από σήμερα Δευτέρα 16 Μαρτίου 2026, ανοίγοντας το πρώτο επιχειρησιακό στάδιο για την ενεργοποίηση της διαδικασίας Μεταφοράς Συντελεστή Δόμησης, μέσα από ένα σύγχρονο ψηφιακό σύστημα που διασφαλίζει διαφάνεια, ταχύτητα και αξιοπιστία.
Σύμφωνα με τη σχετική ανακοίνωση, η ενεργοποίηση της Ψηφιακής Τράπεζας Γης συνιστά πολιτική επιλογή με ισχυρό θεσμικό και αναπτυξιακό αποτύπωμα. Για πρώτη φορά, ένα εργαλείο που για δεκαετίες παρέμενε εγκλωβισμένο ανάμεσα σε θεσμικές εκκρεμότητες και διοικητικές δυσλειτουργίες αποκτά σαφές πλαίσιο εφαρμογής και ψηφιακή υποστήριξη. Το υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας, όπως έκανε γνωστό, προχωρά στην αντιμετώπιση μιας μακράς θεσμικής εκκρεμότητας στην προστασία του δομημένου περιβάλλοντος.
Τι προβλέπει η ΚΥΑ για την Ψηφιακή Τράπεζα Γης
Ειδικότερα, σύμφωνα με την επίσημη ανακοίνωση, με την Κοινή Υπουργική Απόφαση (ΦΕΚ Β΄ 1451/13-3-2026) του υπουργού Ψηφιακής Διακυβέρνησης και Τεχνητής Νοημοσύνης, Δημήτρη Παπαστεργίου και του υφυπουργού Περιβάλλοντος και Ενέργειας, Νίκου Ταγαρά, καθορίζεται η πιλοτική διαδικασία καταχώρισης στην Ψηφιακή Τράπεζα Γης τίτλων Μεταφοράς Συντελεστή Δόμησης που βρίσκονται σε ισχύ, διαθέτουν υπόλοιπο δόμησης προς μεταφορά και έχουν εκδοθεί βάσει των νόμων 880/1979, 2300/1995 και 3044/2002.
Η Μεταφορά Συντελεστή Δόμησης αποτελεί ένα κρίσιμο πολεοδομικό εργαλείο που συμβάλλει στην προστασία διατηρητέων κτιρίων και κοινόχρηστων χώρων, καθώς και στην ορθολογική χωρική ανάπτυξη μέσω των Ζωνών Υποδοχής Συντελεστή (ΖΥΣ), όπου δύναται να μεταφέρεται συντελεστής δόμησης. Σημειώνεται ότι η πιλοτική λειτουργία της Ψηφιακής Τράπεζας Γης προβλέπεται να διαρκέσει έως τέσσερις (4) μήνες και αποτελεί μέρος του συνολικού ψηφιακού εκσυγχρονισμού των πολεοδομικών εργαλείων που υλοποιεί το Υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας. Παράλληλα, εντάσσεται στην εμβληματική μεταρρύθμιση χωρικού σχεδιασμού του ΥΠΕΝ Πρόγραμμα Πολεοδομικών Μεταρρυθμίσεων “Κωνσταντίνος Δοξιάδης”, στο πλαίσιο του οποίου εκπονούνται Τοπικά και Ειδικά Πολεοδομικά Σχέδια (ΤΠΣ και ΕΠΣ) που καλύπτουν περίπου το 80% της Επικράτειας, καθώς και μελέτες για τον καθορισμό Ζωνών Υποδοχής Συντελεστή Δόμησης (ΖΥΣ), διαμορφώνοντας ένα ολοκληρωμένο και συνεκτικό θεσμικό περιβάλλον χωρικού σχεδιασμού και βιώσιμης ανάπτυξης.
Η διαδικασία καταχώρισης τίτλων Μεταφοράς Συντελεστή Δόμησης
Η διαδικασία καταχώρισης τίτλων Μεταφοράς Συντελεστή Δόμησης πραγματοποιείται ηλεκτρονικά μέσω του gov.gr, με τη συμμετοχή εξουσιοδοτημένων μηχανικών και με την ηλεκτρονική επιβεβαίωση και συγκατάθεση των ιδιοκτητών ή νομίμων εκπροσώπων τους. Η εφαρμογή της διαδικασίας υλοποιείται με τη συνδρομή του Τεχνικού Επιμελητηρίου Ελλάδας (ΤΕΕ), ενώ η πλατφόρμα διασυνδέεται, μέσω του Κέντρου Διαλειτουργικότητας της Γενικής Γραμματείας Πληροφοριακών Συστημάτων και Ψηφιακής Διακυβέρνησης του Υπουργείου Ψηφιακής Διακυβέρνησης και ΤΝ, με βασικά πληροφοριακά συστήματα της Δημόσιας Διοίκησης, όπως το φορολογικό μητρώο της ΑΑΔΕ, το Ελληνικό Κτηματολόγιο, το Εθνικό Μητρώο Επικοινωνίας (emep.gov.gr) και το ΓΕΜΗ, διασφαλίζοντας τη διαλειτουργικότητα των δεδομένων και την αξιοπιστία της διαδικασίας.
Ο υπουργός Ψηφιακής Διακυβέρνησης και Τεχνητής Νοημοσύνης, Δημήτρης Παπαστεργίου δήλωσε: «Η πιλοτική λειτουργία της Ψηφιακής Τράπεζας Γης αποτελεί ένα ακόμη ουσιαστικό βήμα για τον ψηφιακό εκσυγχρονισμό της Δημόσιας Διοίκησης και την αξιοποίηση σύγχρονων τεχνολογικών εργαλείων σε κρίσιμους τομείς δημόσιας πολιτικής. Μέσα από την ανάπτυξη της νέας πλατφόρμας διαμορφώνεται για πρώτη φορά ένα αξιόπιστο και διαφανές ψηφιακό περιβάλλον για τη διαχείριση της Μεταφοράς Συντελεστή Δόμησης. Σε συνεργασία με το Υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας προχωρούμε σε μια κομβική θεσμική παρέμβαση που αποδεικνύει ότι ο ψηφιακός μετασχηματισμός μπορεί να αποτελέσει ουσιαστικό εργαλείο για την επίλυση χρόνιων εκκρεμοτήτων. Προχωρούμε με σταθερά βήματα στην ανάπτυξη ψηφιακών υπηρεσιών που ενισχύουν τη διαφάνεια, περιορίζουν τη γραφειοκρατία και βελτιώνουν την καθημερινότητα πολιτών και επαγγελματιών».
Ο υφυπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας, αρμόδιος για τη Χωροταξία και την Πολεοδομία, Νίκος Ταγαράς δήλωσε: «Η πιλοτική λειτουργία της Ψηφιακής Τράπεζας Γης εντάσσεται στον πυρήνα της μεγάλης θεσμικής μεταρρύθμισης που υλοποιεί το Υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας στον χωρικό και πολεοδομικό σχεδιασμό της χώρας. Πρόκειται για μια μεταρρύθμιση που δεν περιορίζεται στην ψηφιοποίηση διαδικασιών, αλλά ανασυγκροτεί συνολικά τους κανόνες με τους οποίους οργανώνεται ο χώρος, προστατεύεται το περιβάλλον, αξιοποιείται η ιδιωτική περιουσία και αποκαθίσταται η ασφάλεια δικαίου. Μέσα από το Πρόγραμμα Πολεοδομικών Μεταρρυθμίσεων “Κωνσταντίνος Δοξιάδης”, η χώρα αποκτά σταδιακά ένα συνεκτικό, λειτουργικό και σύγχρονο πλαίσιο χωρικής οργάνωσης, με σαφείς χρήσεις γης, όρους δόμησης, περιοχές προστασίας και Ζώνες Υποδοχής Συντελεστή. Η σημασία της παρέμβασης είναι πολλαπλή: αντιμετωπίζει παθογένειες δεκαετιών, συμβάλλει στην αντιμετώπιση μιας μακράς θεσμικής εκκρεμότητας, ενισχύει την προστασία διατηρητέων κτιρίων και κοινόχρηστων χώρων και ταυτόχρονα εισάγει κανόνες διαφάνειας και ασφάλειας. Πρόκειται για μια θεσμική τομή που συνδέει την περιβαλλοντική προστασία, την πολεοδομική τάξη και τη δίκαιη αξιοποίηση της ιδιωτικής περιουσίας».