Καμπανάκι για την παγκόσμια οικονομία έκρουσε την Τετάρτη η Διευθύνουσα Σύμβουλος του ΔΝΤ, Κρισταλίνα Γκεοργκίεβα, σύμφωνα με το https://www.reuters.com/.
Όπως ανέφερε η κ.Γκεοργκίεβα, η παγκόσμια οικονομία απειλείται επίμονα από τις υψηλές τιμές ενέργειας, τα επίπεδα- ρεκόρ του δημόσιου χρέους και από τις επενδύσεις που γίνονται στον τομέα της τεχνητής νοημοσύνης και προέτρεψε τις κυβερνήσεις των χωρών της ΕΕ να εφαρμόσουν προστατευτικά μέτρα για τη δημοσιονομική και νομισματική πολιτική.
Με αφορμή τις ετήσιες συνεδριάσεις του ΔΝΤ και της Παγκόσμιας Τράπεζας που θα γίνουν την επόμενη εβδομάδα στην Μπανγκόκ, η Γκεοργκίεβα δήλωσε πως, ο κόσμος βρίσκεται αντιμέτωπος με την περιορισμένη προσφορά ενέργειας λόγω του πολέμου στη Μέση Ανατολή και με την υψηλή ζήτηση της τεχνητής νοημοσύνης, κάτι που επίσης τροφοδοτεί τον πληθωρισμό.
Ο αντίκτυπος αυτών των δύο παραπάνω παραγόντων είναι εξαιρετικά άνισος σε παγκόσμιο επίπεδο, τόνισε από πλευράς της η Γκεοργκίεβα, προσθέτοντας ότι η ραγδαία ανάπτυξη της τεχνητής νοημοσύνης αφήνει στο περιθώριο πολλές χώρες.
Οι νέες προβλέψεις του ΔΝΤ
Οι νέες προβλέψεις του ΔΝΤ για την ανάπτυξη, θα παρουσιαστούν σε συναντήσεις που θα γίνουν στην Μπανγκόκ, τόνισε η Γκεοργκίεβα.
Και πρόσθεσε πως σύμφωνα με αυτές, θα υποβαθμιστούν περισσότερο από όσο αναμένονταν οικονομίες που έχουν πληγεί από τον πόλεμο στη Μέση Ανατολή. Σε αυτές συμπεριλαμβάνονται η Ουκρανία —η οποία υφίσταται σοβαρές ζημιές στις πολιτικές και οικονομικές υποδομές της— αλλά και χώρες του Κόλπου που έχουν πληγεί από πλήγματα του Ιράν και από τη δραστική μείωση των εξαγωγών ενέργειας.
Ωστόσο, η Γκεοργκίεβα δεν διευκρίνισε αν η επικαιροποιημένη έκθεση του ΔΝΤ για τις Παγκόσμιες Οικονομικές Προοπτικές (World Economic Outlook) θα άλλαζε τη συνολική πρόβλεψη για την παγκόσμια ανάπτυξη του 2026, η οποία τον Ιούλιο αναμένονταν να είναι στο χαμηλό ποσοστό του 3%.
Μάλιστα σύμφωνα με την εν λόγω πρόβλεψη:
- ο ρυθμός ανάπτυξης της οικονομίας αναμένονταν να “τρέξει” στο 3,4% το 2027, βασιζόμενη στο ότι τα Στενά του Ορμούζ θα άρχιζαν να επαναλειτουργούν στα μέσα Ιουλίου και θα επέστρεφαν σε συνθήκες προ του πολέμου έως τον Μάρτιο του 2027.
- οι τιμές του πετρελαίου θα ανέρχονταν κατά μέσο όρο στα 89 δολάρια το βαρέλι το 2026 και στα 78 δολάρια το βαρέλι το 2027.
Το πετρέλαιο
Ακόμη η Γκεοργκίεβα αναφέρθηκε στο θέμα του πετρελαίου.
Οι διεθνείς τιμές του πετρελαίου παραμένουν στα επίπεδα των 100 δολαρίων το βαρέλι, ενώ η περιορισμένη δυναμικότητα διύλισης προσθέτει επιπλέον 100 δολάρια στα περιθώρια κέρδους διύλισης (crack-spread margins) το βαρέλι για βασικά προϊόντα, συμπεριλαμβανομένου και του πετρελαίου κίνησης (ντίζελ).
Η χειμερινή περίοδος θέρμανσης θα ενισχύσει τη ζήτηση, ακόμη και τη στιγμή που οι προμήθειες φυσικού αερίου παραμένουν περιορισμένες λόγω των απειλών κατά της ναυσιπλοΐας πλοίων μεταφοράς υγροποιημένου φυσικού αερίου (LNG) μέσω των Στενών του Ορμούζ, συμπλήρωσε η ίδια.
«Ακόμη και αν ο πόλεμος στον Κόλπο έληγε σύντομα, το πρόβλημα των υψηλών τιμών ενέργειας, ενδεχομένως να εξακολουθούσε να υπάρχει για κάποιο διάστημα», δήλωσε η Γκεοργκίεβα.
Και επεσήμανε πως, οι τιμές στα συμβόλαια μελλοντικής εκπλήρωσης (futures) για το αργό πετρέλαιο τύπου Brent προμηνύουν ότι οι διεθνείς τιμές του πετρελαίου θα κινούνται σε υψηλά επίπεδα έως και το 2027.
Οι πιο υψηλές τιμές ενέργειας ωθούν προς τα πάνω τον πληθωρισμό, τα βασικά επιτόκια πολιτικής και τις αποδόσεις των κρατικών ομολόγων αναφοράς, τόνισε με έμφαση η ίδια.
Οι αποδόσεις των 10ετών κρατικών ομολόγων των ΗΠΑ, της Γερμανίας και της Ιαπωνίας βρίσκονται πλέον στα υψηλότερα επίπεδά τους από το 2007, το 2009 και το 1996 αντίστοιχα, και εξακολουθούν να αυξάνονται, είπε.
Το χρέος
Την επόμενη εβδομάδα, 191 χώρες-μέλη του ΔΝΤ θα συζητήσουν και για το αυξανόμενο βάρος του δημόσιου χρέους, το οποίο υπονομεύει τον ρυθμό ανάπτυξης και εντείνει τις πληθωριστικές πιέσεις, όπως δήλωσε η Γκεοργκίεβα.
Σύμφωνα με το ΔΝΤ, το δημόσιο χρέος βρίσκεται στο υψηλότερο επίπεδο από τον Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο και αναμένεται να υπερβεί το 100% του ΑΕΠ πριν από το 2030.
Η Γκεοργκίεβα ανέφερε τις οικονομίες που αφορά αυτό και επικεφαλής σε αυτό είναι οι Ηνωμένες Πολιτείες. Αυτές είναι οι «χειρότερες περιπτώσεις» όσον αφορά το βάρος του χρέους, καθώς εμφανίζουν δείκτες χρέους προς ΑΕΠ υψηλότερους από εκείνους των αναδυόμενων αγορών και των χωρών χαμηλού εισοδήματος, υπογράμμισε.
Οι υπεύθυνοι χάραξης πολιτικής δεν μπορούν πλέον να βασίζονται αποκλειστικά σε υψηλότερους ρυθμούς ανάπτυξης της οικονομίας για την επίλυση των δημοσιονομικών προβλημάτων, τόνισε.
«Ωστόσο, δεν βλέπουμε οι κυβερνήσεις προηγμένων οικονομιών με υψηλό χρέος να λαμβάνουν αποφασιστικά μέτρα. Αυτή τη στιγμή, είναι επιτακτική η ανάγκη για την κατάρτιση αξιόπιστων μεσοπρόθεσμων σχεδίων δημοσιονομικής εξυγίανσης, τα οποία θα υποστηρίζονται σε ορισμένες περιπτώσεις από άμεσα εφαρμόσιμα δημοσιονομικά μέτρα, προκειμένου να υπάρξει αποσυμπίεση στην νομισματική πολιτική», δήλωσε η ίδια.
Ύστερα από 2,5 χρόνια, που ο πληθωρισμός υπερβαίνει τον στόχο της ΕΚΤ, η Γκεοργκίεβα δήλωσε ότι οι πληθωριστικές πιέσεις επιμένουν, λόγω της ανάπτυξης της τεχνητής νοημοσύνης, των κλυδωνισμών στις τιμές της ενέργειας και των τροφίμων, των δασμών, των αυξημένων αμυντικών δαπανών και του υψηλότερου κόστους εξυπηρέτησης του χρέους.
«Μπορεί να είναι η κατάλληλη στιγμή για πολλές χώρες να στραφούν συνετά σε μια πιο περιοριστική νομισματική πολιτική», δήλωσε η Γκεοργκίεβα και πρόσθεσε πως οι αυξήσεις των επιτοκίων από την Fed, την ΕΚΤ και την Τράπεζα της Ιαπωνίας ήταν «απολύτως ενδεδειγμένες».
Και συνέχισε λέγοντας πως, το πιο σημαντικό πράγμα για τη νομισματική πολιτική στην τρέχουσα συγκυρία είναι η εστίαση στη σταθερότητα των τιμών και η επικοινωνία, εκ μέρους των κεντρικών τραπεζών, της αποφασιστικότητάς τους να τη διατηρήσουν. «Αυτό μπορεί να επιτευχθεί μόνο εάν οι κεντρικές τράπεζες γίνουν ανεξάρτητες και αντισταθούν σε πιέσεις που ενδέχεται να προέρχονται από το δημοσιονομικό σκέλος —πιέσεις για ελάφρυνση του βάρους μέσω της παρέμβασής τους, δηλαδή της αγοράς χρέους, προκειμένου να διευκολυνθεί η κατάσταση στο δημοσιονομικό πεδίο», είπε.
«Θα τους αποκαλούσα “καουμπόηδες της νομισματικής πολιτικής” που σπεύδουν να διασώσουν τους υπεύθυνους της δημοσιονομικής πολιτικής. Το δικό μου μήνυμά είναι: Παρακαλώ, μην το κάνετε».
Οι κίνδυνοι της τεχνητής Νοημοσύνης
Τέλος ανέφερε σύμφωνα https://www.reuters.com/ και άλλους κινδύνους που προέχονται από την Τεχνητή Νοημοσύνη, καθώς οι επενδύσεις ως ποσοστό του ΑΕΠ ενδέχεται να υπερβούν αυτές των σιδηροδρόμων, των δικτύων ηλεκτρικής ενέργειας ή των τηλεπικοινωνιακών υποδομών.
Οι εταιρείες που δραστηριοποιούνται στην Τεχνητή Νοημοσύνη πιέζονται στο να επιτύχουν κέρδη παραγωγικότητας και κερδών, προκειμένου να δικαιολογήσουν υψηλές αποτιμήσεις, είπε και προειδοποίησε πως, η απογοήτευση της αγοράς θα μπορούσε να μετατραπεί σε «ένα εκτεταμένο σοκ».
Ωστόσο, τόνισε πως στοιχεία της έρευνας του ΔΝΤ δείχνουν πως, εάν η Τεχνητή Νοημοσύνη χρησιμοποιηθεί σωστά, τότε θα μπορούσε να προσθέσει μισή ποσοστιαία μονάδα επιπλέον της παγκόσμιας ανάπτυξης σε ετήσια βάση.
Και συνέχισε λέγοντας πως το κλειδί για τη σωστή χρήση της Τεχνητής Νοημοσύνης είναι η ετοιμότητα, μεταξύ των οποίων συμπεριλαμβάνονται και τα ρυθμιστικά προστατευτικά κιγκλιδώματα που «βοηθούν στη διαχείριση των σημαντικών κινδύνων της ΤΝ. Σε αυτούς συμπεριλαμβάνονται επιπτώσεις μεγάλης κλίμακας στην αγορά εργασίας, σοβαρούς κινδύνους στον κυβερνοχώρο και τη σταθερότητα και μοντέλα αιχμής που απειλούν να ξεφύγουν από τον ανθρώπινο έλεγχο και να τρέξουν σε κατάσταση αμόκ».
Τέλος επεσήμανε πως οι κυβερνήσεις των χωρών ακόμη και με δύσκολο πολιτικό κόστος θα πρέπει να λάβουν άλλα μέτρα για την τόνωση της ανάπτυξης, συμπεριλαμβανομένων μεταρρυθμίσεων που θα αναπτύξουν βελτιωμένες δεξιότητες του εργατικού δυναμικού, θα διευκολύνουν τις νεοσύστατες επιχειρήσεις και τις εκκαθαρίσεις, θα ενισχύσουν την ενεργειακή ασφάλεια και θα βελτιστοποιήσουν τους κανονισμούς.