Oρόσημο θεωρείται το τέλος Απριλίου για την ΕΚΤ αναφορικά με την λήψη των αποφάσεων της για τα επιτόκια εν μέσω του πολέμου στο Ιράν.
Μάλιστα σύμφωνα με ευρωπαϊκές πηγές, στην συνεδρίαση της ΕΚΤ στις 30 Απριλίου για τη νομισματική πολιτική, η Τράπεζα θα προχωρήσει σε αύξηση των επιτοκίων κατά 0,25 της ποσοστιαίας μονάδας, αν δεν έχει λήξει μέχρι τότε ο πόλεμος στη Μέση Ανατολή. Στο επιτελείο της ΕΚΤ επικρατεί έντονη ανησυχία για την τροπή του πολέμου, όπως άλλωστε αυτό αποτυπώνεται σε όλες τις δηλώσεις της επικεφαλής της, Κριστίν Λαγκάρντ, η οποία χτυπάει καμπανάκι κινδύνου για τον πληθωρισμό και την ανάπτυξη στην Ευρωζώνη.
Τα σενάρια για το πετρέλαιο και το φυσικό αέριο
Ανατροπή στις αρχικές εκτιμήσεις για τις επιπτώσεις από τον πόλεμο στο Ιράν φέρνει το κλείσιμο των στενών του Ορμούζ που έχει εκτοξεύσει την τιμή του πετρελαίου σταθερά πάνω από τα 100 δολ/βαρέλι.
Κομισιόν και ΕΚΤ εκφράζουν πλέον έντονα την ανησυχία τους για τη διάρκεια του πολέμου ο οποίος διανύει ήδη τον δεύτερο μήνα, διαψεύδοντας τις αρχικές εκτιμήσεις για τη σύντομη λήξη του. Στις Βρυξέλλες και στη Φρανκφούρτη θεωρούν ότι αν ο πόλεμος δεν τελειώσει εντός του Απριλίου, τότε το σοκ που έχει προκληθεί στην ηλεκτρική ενέργεια θα μετατραπεί σε σοβαρή κρίση ενέργειας.
Αυτό θα έχει μέχρι στιγμής ανυπολόγιστες συνέπειες στην παγκόσμια οικονομία. Ακόμη επισημαίνεται πως οι συνέπειες αυτές θα είναι ακόμη πιο έντονες για την οικονομία της Ευρώπης λόγω του μεγάλου βαθμού εξάρτησής της από τα ορυκτά καύσιμα (πετρέλαιο και φυσικό αέριο).
Συνεπώς, τα σενάρια της ΕΚΤ για το πετρέλαιο και το φυσικό αέριο είναι τρία. Ειδικότερα:
Σύμφωνα με το βασικό σενάριο, η ΕΚΤ προβλέπει ότι κατά το δεύτερο τρίμηνο του 2026, η μέση διεθνής τιμή του πετρελαίου θα είναι στα 90 δολάρια ανά βαρέλι και στο φυσικό αέριο η μέση τιμή θα είναι 50 ευρώ/MWh .
Η εξέλιξη αυτή θα μειώσει τον ρυθμό ανάπτυξης της οικονομίας της Ευρωζώνης για το 2026 στο 0,9% από 1,2% που ήταν η αρχική πρόβλεψη της. Δηλαδή, με βάση το σενάριο αυτό, η ανάπτυξη θα είναι χαμηλότερη φέτος κατά 0,3 ποσοστιαίες μονάδες σε σχέση με τις εκτιμήσεις που είχαν γίνει πριν τον πόλεμο στο Ιραν. Ο πληθωρισμός αναμένεται να αυξηθεί στο 2,6% παρουσιάζοντας σαφή επιδείνωση συγκριτικά με την προηγούμενη πρόβλεψη που τον τοποθετούσε στο 1,9% για το 2026.
Δηλαδή όσον αφορά τον πληθωρισμό επισημαίνεται πως υπάρχει μια επιδείνωση 0,7 ποσοστιαίων μονάδων σε σχέση με την αρχική πρόβλεψη κυρίως λόγω της αύξησης του ενεργειακού κόστους που προέρχεται από την άνοδο των διεθνών τιμών του πετρελαίου και του φυσικού αερίου.
Το δυσμενές σενάριο προβλέπει οι διεθνείς τιμές του πετρελαίου και του φυσικού αερίου για το δεύτερο τρίμηνο κινηθούν σε υψηλότερα επίπεδα, στα 119 δολάρια ανά βαρέλι και στα 87 ευρώ ανά MWh αντίστοιχα. Το σενάριο αυτό βασίζεται στην πρόβλεψη στο ότι το δεύτερο τρίμηνο του 2026 διαταράσσεται το 40% των ροών πετρελαίου και LNG που διέρχονται από τα στενά του Ορμούζ λόγω του αποκλεισμού που έχει ήδη επιβάλει το Ιράν, χωρίς να υπάρχουν καταστροφές στις ενεργειακές υποδομές των χωρών του Κόλπου.
Εάν τελικά οι τιμές στο πετρέλαιο και στο φυσικό αέριο διαμορφωθούν σε αυτά τα επίπεδα, τότε ο πληθωρισμός αναμένεται να σκαρφαλώσει στο 3,5% το 2026, ενώ η ανάπτυξη θα προσγειωθεί στο 0,6%
Τέλος ακραίο σενάριο της ΕΚΤ είναι κατά το δεύτερο τρίμηνο του 2026 οι διεθνείς τιμές του πετρελαίου να φθάσουν έως τα 145 δολάρια ανά βαρέλι και οι τιμές του φυσικού αερίου στα 106 ευρώ/MWh.
Σε αυτήν την περίπτωση, o πληθωρισμός προβλέπεται να εκτιναχθεί στο 4,4% το 2026 και στο 4,8% το 2027, ενώ η ανάπτυξη θα περιοριστεί στο 0,4% το 2026 και στο 0,9% το 2027.