Εντός του μήνα θα προωθήσει η κυβέρνηση μια δέσμη μέτρων για τον περιορισμό του «κόκκινου» ιδιωτικού χρέους, το οποίο υπερβαίνει τα 240 δισ. ευρώ.
Σε αυτά, συμπεριλαμβάνονται η νέα ρύθμιση των 72 δόσεων, η διεύρυνση της περιμέτρου ένταξης στον Εξωδικαστικό Μηχανισμό, η αποδέσμευση τραπεζικών λογαριασμών υπό προϋποθέσεις, οι αλλαγές στο πλαίσιο προστασίας της πρώτης κατοικίας, αλλά και η ολοκλήρωση των διαγωνιστικών διαδικασιών για τον Φορέα Απόκτησης και Επαναμίσθωσης Ακινήτων. To τελευταίο μέτρο εκτιμάται πως θα ενεργοποιηθεί στα τέλη Φθινοπώρου.
Η ρύθμιση των 72 δόσεων
Αξίζει να σημειωθεί πως, έως το τέλος τρέχοντος μηνός αναμένεται να ανοίξει η πλατφόρμα για τη νέα ρύθμιση των 72 δόσεων που αφορά χρέη προς την Εφορία και τον ΕΦΚΑ και σε αυτήν θα μπορούν να ενταχθούν οφειλέτες που έχουν ληξιπρόθεσμες οφειλές των οποίων η βεβαίωση έχει γίνει έως τις 31 Δεκεμβρίου 2023, αλλά υπό μια βασική προϋπόθεση. Οι υποχρεώσεις που δημιουργήθηκαν μετά την 1η Ιανουαρίου 2024, να έχουν εξοφληθεί ή να έχουν ρυθμιστεί και να αποπληρώνονται κανονικά.
Επίσης επισημαίνεται πως 30 ευρώ είναι το ελάχιστο ποσό μηνιαίας δόσης, ενώ η βασική οφειλή επιβαρύνεται με σταθερό ετήσιο επιτόκιο 5,84%.
Παράλληλα ο οφειλέτης θα πρέπει να πληροί τις παρακάτω προϋποθέσεις συνέπειας:
- Να έχει υποβάλει τις δηλώσεις φορολογίας εισοδήματος των τελευταίων 5 ετών και να μην έχει λήξει η σχετική προθεσμία,
- Να μην έχει καταδικαστεί αμετάκλητα για φοροδιαφυγή ή λαθρεμπορία και να έχει τακτοποιήσει τυχόν άλλες ληξιπρόθεσμες οφειλές που δεν εντάσσονται στη συγκεκριμένη ρύθμιση.
Εάν λοιπόν τηρείται η ρύθμιση από τον οφειλέτη, τότε θα έχει σημαντικά ευεργετήματα. Σε αυτά συμπεριλαμβάνονται η φορολογική ενημερότητα, η αναστολή των αναγκαστικών μέτρων είσπραξης και η αναστολή ποινικής δίωξης για χρέη προς το Δημόσιο.
Ο εξωδικαστικός μηχανισμός
Με την ενεργοποίηση του νέου πλαισίου του Εξωδικαστικού Μηχανισμού για οφειλές προς το Δημόσιο και προς τα ασφαλιστικά ταμεία, θα μπορούν να ενταχθούν σε αυτό οφειλέτες με χρέη άνω των 5.000 ευρώ. Κατά αυτόν τον τρόπο, διευρύνεται η πρόσβαση σε ένα εργαλείο που μέχρι σήμερα αφορούσε οφειλές άνω των 10.000 ευρώ.
Μέσω του εξωδικαστικού, η αποπληρωμή των χρεών θα μπορεί να γίνει ακόμη και σε έως 240 μηνιαίες δόσεις, με σταθερό επιτόκιο 3%.
Σε αντίθεση με τη ρύθμιση των 72 δόσεων, ο εξωδικαστικός μηχανισμός “μετράει” το συνολικό οικονομικό προφίλ του οφειλέτη. Ειδικότερα, σε αυτήν την περίπτωση εξετάζονται τα εισοδήματα που έχει ο οφειλέτης, τα περιουσιακά στοιχεία του, οι τραπεζικές καταθέσεις του, οι λοιπές υποχρεώσεις αλλά και η πραγματική δυνατότητα αποπληρωμής.
Για να ενταχθεί λοιπόν κάποιος στον νέο εξωδικαστικό μηχανισμό, θα πρέπει να συναινεί στο να αρθεί το τραπεζικό και το φορολογικό απόρρητο. Μάλιστα τα πλεονεκτήματα της διαδικασίας σε κάποιες περιπτώσεις είναι τα εξής:
- Να γίνει μακροχρόνια αποπληρωμή του χρέους,
- Να διαγραφούν μερικώς οι τόκοι ή προσαυξήσεις ή ακόμη και μέρους της βασικής οφειλής.
Φορολογούμενοι και επιχειρήσεις με δεσμευμένους λογαριασμούς λόγω ληξιπρόθεσμων οφειλών θα μπορούν να τους «ξεμπλοκάρουν» καταβάλλοντας το 25% της συνολικής οφειλής και ρυθμίσουν το υπόλοιπο ποσό. Η δυνατότητα αυτή παρέχεται άπαξ και αποσκοπεί στη διατήρηση ενός ελάχιστου επιπέδου ρευστότητας για την κάλυψη λειτουργικών αναγκών, ιδίως για μικρομεσαίες επιχειρήσεις και ελεύθερους επαγγελματίες.
Εισάγονται νέες στοχευμένες διαδικασίες για την προστασία της πρώτης κατοικίας μέσω του εξωδικαστικού μηχανισμού: Σε αντίθεση με το ισχύον πλαίσιο, όπου λαμβάνεται υπόψη το σύνολο των οφειλών και της περιουσίας, η νέα διαδικασία εστιάζει μόνο στην αξία της πρώτης κατοικίας, χωρίς να συνυπολογίζεται υποχρεωτικά το σύνολο της περιουσίας τους. Η ρύθμιση θα βασίζεται στην εμπορική αξία του ακινήτου και στην πραγματική δυνατότητα αποπληρωμής του οφειλέτη, επιτρέποντας χαμηλότερες δόσεις και, όπου δικαιολογείται, μεγαλύτερα «κουρέματα» οφειλών.
Το ύψος της οφειλής θα καθορίζεται από την αξία της περιουσίας του οφειλέτη και τα εισοδήματά του, ενώ η πρόταση θα υπολογίζεται μέσω αλγορίθμου που θα εξετάζει μόνο την αξία της κύριας κατοικίας, διασφαλίζοντας χαμηλότερες μηνιαίες δόσεις και μεγαλύτερο «κούρεμα». Η υπόλοιπη περιουσία θα ρευστοποιείται μέσω πλειστηριασμών, με τα έσοδα να κατευθύνονται στην αποπληρωμή των λοιπών χρεών.
Ο Φορέας
Αξίζει να σημειωθεί πως, οι διαδικασίες υποβολής των δεσμευτικών προσφορών για τον Φορέα Απόκτησης και Επαναμίσθωσης Ακινήτων θα ολοκληρωθούν μέχρι τα τέλη Ιουνίου. Στο ίδιο διάστημα θα γίνει και η ανάδειξη του επενδυτή. Ο Φορέας υπολογίζεται να τεθεί σε πλήρη λειτουργία έως τα τέλη του φθινοπώρου και σε αυτόν θα μπορούν να ενταχθούν ευάλωτα νοικοκυριά που κινδυνεύουν να χάσουν την κύρια κατοικία τους και αδυνατούν οικονομικά να εξυπηρετήσουν οποιαδήποτε ρύθμιση οφειλών.
Ο Φορέας θα αγοράζει την κύρια κατοικία του ευάλωτου οφειλέτη με έκπτωση περίπου 30% επί της εμπορικής του αξίας και μετά θα του την επαναμισθώνει, επιτρέποντάς του να παραμείνει στο σπίτι του με επιδοτούμενο ενοίκιο.
Το ποσό της μηνιαίας κρατικής επιδότησης εκτιμάται ότι θα κυμαίνεται από 70 έως 210 ευρώ, ενώ η μίσθωση θα μπορεί να φτάνει για διάστημα έως και τα 12 ετών.
Στη λήξη της 12ετίας (ή και νωρίτερα αν ανακάμψει οικονομικά), ο οφειλέτης έχει το αποκλειστικό δικαίωμα να αγοράσει πίσω το σπίτι του, εφόσον ήταν συνεπής στην καταβολή των ενοικίων.