Ξεκινά η πιλοτική εφαρμογή του νέου συστήματος σήμανσης και ιχνηλάτησης αιγοπροβάτων μέσω ηλεκτρονικών ενδοστομαχικών βώλων, στο πλαίσιο του εκσυγχρονισμού του πρωτογενούς τομέα και της ενίσχυσης της διαφάνειας στη διαχείριση των αγροτικών ενισχύσεων.
Σύμφωνα με το υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων, το νέο σύστημα εντάσσεται στη στρατηγική για τον ψηφιακό μετασχηματισμό της αγροτικής παραγωγής και τη δημιουργία αξιόπιστου πλαισίου παρακολούθησης του ζωικού κεφαλαίου της χώρας. Παράλληλα, αποσκοπεί στην αποτελεσματικότερη και διαφανέστερη διαχείριση εθνικών και ευρωπαϊκών πόρων.
Η ψηφιακή μετάβαση της ελληνικής κτηνοτροφίας
«Η ελληνική κτηνοτροφία γυρίζει σελίδα. Τηρεί τις δεσμεύσεις της έναντι της ΕΕ και εισέρχεται σε μια νέα εποχή στον πρωτογενή τομέα, όπου κυριαρχούν οι κανόνες, η διαφάνεια και η αξιοπιστία. Με σχέδιο, συνέπεια και αξιοποίηση των δυνατοτήτων της τεχνολογίας, δημιουργούμε ένα σύγχρονο πλαίσιο παρακολούθησης και διαχείρισης του ζωικού κεφαλαίου που ανταποκρίνεται στις ανάγκες των παραγωγών και στις απαιτήσεις της εποχής», δήλωσε ο υπουργός Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων, Μαργαρίτης Σχοινάς.
Σύμφωνα με τον ίδιο, «οι συνεπείς κτηνοτρόφοι δεν έχουν τίποτα να φοβηθούν από τη διαφάνεια. Αντίθετα, είναι οι πρώτοι που έχουν συμφέρον να λειτουργεί ένα σύστημα αξιόπιστο, δίκαιο και απολύτως τεκμηριωμένο», προσθέτοντας μεταξύ άλλων πως «το ζητούμενο δεν είναι απλώς να διορθώσουμε τα λάθη του χθες, αλλά να δημιουργήσουμε τις προϋποθέσεις ώστε να μην επαναληφθούν ποτέ ξανά. Οικοδομούμε ένα νέο πλαίσιο εμπιστοσύνης ανάμεσα στο κράτος και τον παραγωγό. Ένα πλαίσιο που προστατεύει τον πραγματικό γεωργό και κτηνοτρόφο και διασφαλίζει τους πόρους της χώρας, ενώ ταυτόχρονα επιτρέπει στον πρωτογενή τομέα να κοιτάζει το μέλλον με μεγαλύτερη σιγουριά και μεγαλύτερη αυτοπεποίθηση».
Διασταύρωση δεδομένων και στοχευμένοι έλεγχοι από την ΑΑΔΕ
Από την πλευρά του, ο διοικητής της ΑΑΔΕ, Γιώργος Πιτσιλής, είπε πως «η μετάβαση σε ένα σύστημα ιχνηλασιμότητας που βασίζεται σε μοναδικά, αξιόπιστα και διασταυρώσιμα δεδομένα, αποτελεί ουσιαστική τομή στον τρόπο με τον οποίο ελέγχεται και τεκμηριώνεται το επιλέξιμο ζωικό κεφάλαιο. Για την ΑΑΔΕ, η αξιοποίηση της διαλειτουργικότητας των πληροφοριακών συστημάτων, η αυτοματοποιημένη διασταύρωση στοιχείων και η ψηφιακή τεκμηρίωση των ελέγχων, είναι κρίσιμες προϋποθέσεις για ένα σύγχρονο, αποτελεσματικό και αξιόπιστο σύστημα πληρωμών».
Όπως πρόσθεσε, «με τα νέα ψηφιακά εργαλεία ενισχύουμε τη δυνατότητα της Διοίκησης να εντοπίζει αποκλίσεις, να αξιολογεί κινδύνους, να κατευθύνει στοχευμένα τους ελέγχους και να διασφαλίζει ότι οι ενισχύσεις καταβάλλονται σε όσους πραγματικά τις δικαιούνται. Στόχος μας είναι η προστασία των συνεπών κτηνοτρόφων, η θωράκιση του δημόσιου και ευρωπαϊκού συμφέροντος και η ενίσχυση της εμπιστοσύνης σε ένα σύστημα ενισχύσεων με διαφάνεια, ακρίβεια και λογοδοσία».
Οι δικαιούχοι και το χρονοδιάγραμμα της πιλοτικής εφαρμογής
Σύμφωνα με απόφαση του κ. Σχοινά και του κ. Πιτσιλή, η τοποθέτηση ηλεκτρονικών ενδοστομαχικών βώλων αποτελεί προϋπόθεση επιλεξιμότητας για τη χορήγηση ενωσιακών και εθνικών ενισχύσεων σε αιγοπρόβατα ηλικίας άνω των έξι μηνών.
Η διαδικασία θα εφαρμοστεί πιλοτικά το 2026 και θα αφορά κτηνοτροφικές εκμεταλλεύσεις με περισσότερα από 900 αιγοπρόβατα. Η πιλοτική φάση θα αξιοποιηθεί για την ομαλή μετάβαση στο νέο σύστημα, την αξιολόγηση των επιχειρησιακών δεδομένων και την προετοιμασία της καθολικής εφαρμογής του μέτρου από το 2027.
Οι ηλεκτρονικοί βώλοι θα φέρουν μοναδικούς κωδικούς ταυτοποίησης, οι οποίοι θα αντιστοιχούν στους κωδικούς των ενωτίων που ήδη φέρουν τα ζώα. Τα στοιχεία θα καταχωρούνται στη νέα ψηφιακή Βάση Ιχνηλασιμότητας, η οποία θα διαλειτουργεί με τα πληροφοριακά συστήματα της ΑΑΔΕ και του υπουργείου Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων.
Η τοποθέτηση των βώλων και η καταχώριση των στοιχείων θα πραγματοποιούνται αποκλειστικά από πιστοποιημένους κτηνιάτρους. Στη Βάση Ιχνηλασιμότητας θα καταγράφονται τα στοιχεία ταυτοποίησης κάθε ζώου, καθώς και κάθε μεταβολή που αφορά την κατάσταση ή τη μετακίνησή του.
Με τον τρόπο αυτό ενισχύεται η δυνατότητα ακριβούς παρακολούθησης του ζωικού κεφαλαίου και διευκολύνεται η διενέργεια διοικητικών και επιτόπιων ελέγχων από τις αρμόδιες αρχές. Το νέο σύστημα θα αξιοποιεί επίσης ψηφιακές διασταυρώσεις, με στόχο τη βελτίωση της ποιότητας των δεδομένων, τη διαφάνεια των διαδικασιών και την ορθή εφαρμογή του θεσμικού πλαισίου.
Η διαδικασία προμήθειας, τοποθέτησης και καταχώρισης των βώλων, θα γίνεται μέσω πλήρως ψηφιακού περιβάλλοντος. Οι κτηνοτρόφοι θα υποβάλλουν ηλεκτρονικά αίτηση για την προμήθειά τους, θα λαμβάνουν τους αντίστοιχους μοναδικούς κωδικούς ταυτοποίησης και θα συνεργάζονται με πιστοποιημένους κτηνιάτρους για την τοποθέτησή τους.
Τέλος, τα δεδομένα θα καταχωρούνται ηλεκτρονικά μέσω ειδικών συσκευών ανάγνωσης, οι οποίες θα συνδέονται απευθείας με τη Βάση Ιχνηλασιμότητας.