Σημαντικές αλλαγές στον τρόπο με τον οποίο ρυθμίζονται οι κληρονομικές σχέσεις φέρνει το νέο Κληρονομικό Δίκαιο, σύμφωνα με τις διευκρινίσεις που έδωσε ο υφυπουργός Δικαιοσύνης Γιάννης Μπούγας μιλώντας στο ΕΡΤnews το πρωί της Τετάρτης (30/09).
Μεταξύ άλλων ο υφυπουργός, αναφέρθηκε στη μετατροπή της νόμιμης μοίρας σε χρηματική αξίωση, στον περιορισμό της ευθύνης του κληρονόμου για τα χρέη της κληρονομιάς, στη δυνατότητα επίλυσης διαφορών μεταξύ συγκληρονόμων για ακίνητα, αλλά και στον νέο θεσμό της κληρονομικής σύμβασης. Όπως εξήγησε, οι νέες ρυθμίσεις αποσκοπούν στην απλούστευση των διαδικασιών και στον περιορισμό των δικαστικών διενέξεων, ενώ παράλληλα προβλέπονται μηχανισμοί προστασίας για τους δικαιούχους.
Αναλυτικότερα, ο Γιάννης Μπούγας, αναφερόμενος στις αλλαγές που φέρνει το νέο κληρονομικό δίκαιο, σημείωσε:
- «Το νέο κληρονομικό δίκαιο ισχύει από τις 16 Σεπτεμβρίου, δηλαδή για θανάτους που επέρχονται από τη 16η του μήνα και μετά. Για την προηγούμενη χρονική περίοδο ισχύουν οι προηγούμενες παλαιότερες διατάξεις».
- «Αν κάποιος κληρονομήσει ένα ακίνητο εξ αδιαθέτου με άλλους και υπάρχει διαφωνία μεταξύ τους, ο οποιοσδήποτε από αυτούς μπορεί με μία σύντομη διαδικασία να προσδιορίσει την αξία της μερίδας των υπολοίπων, να καταβάλει το ποσό που θα προσδιορίσει το δικαστήριο στους κληρονόμους και να αποκτήσει κατά πλήρη κυριότητα το ακίνητο. Αυτό γίνεται πλέον απλά, γρήγορα και χωρίς να χάνεται κανένα απολύτως δικαίωμα για τους κληρονόμους».
- «Μέχρι σήμερα η νόμιμη μοίρα ήταν σε ποσοστό εξ αδιαιρέτου εμπράγματο δικαίωμα επί των ακινήτων και όλων των περιουσιακών στοιχείων της κληρονομίας.
Σήμερα παύει αυτό να υπάρχει. Η νόμιμη μοίρα γίνεται χρηματική αξίωση, επομένως προσδιορίζεται το ποσοστό της αξίας της νόμιμης μοίρας, καταβάλλεται και δεν υπάρχει κυριότητα ή συγκυριότητα του συγκληρονόμου στα ακίνητα.
Αυτό απαλλάσσει από μεγάλες ταλαιπωρίες και μεγάλες δικαστικές διενέξεις τους κληρονόμους, διότι η νόμιμοι μεριδιούχοι, έχοντας ένα μικρό ποσοστό της νόμιμης μοίρας στα στοιχεία της κληρονομίας, δημιουργούσαν αρκετά ζητήματα και κατέφευγαν στα δικαστήρια για να επιλύσουν διαφορές, με αποτέλεσμα ένα μικρό ποσοστό να επιβαρύνει το ακίνητο και να μην μπορεί να αξιοποιηθεί λόγω της νόμιμης μοίρας»
- «Αν οι συγκληρονόμοι διαφωνήσουν σε ότι αφορά τον προσδιορισμό της αξίας ενός ακινήτου, ο προσδιορισμός αυτός γίνεται από το δικαστήριο. Λαμβάνεται υπόψιν η αντικειμενική αξία, όμως λαμβάνονται υπόψιν και άλλα στοιχεία για την αγοραστική αξία του ακινήτου, για να προσδιοριστεί εν τέλει η νόμιμη μοίρα ή το ποσοστό της εξ αδιαιρέτου μερίδας σε κάθε ακίνητο. Όλα αυτά τελούν υπό την τελική κρίση των δικαστηρίων και ιδιαίτερα για τη νόμιμη μοίρα, έως ότου καταβληθεί το χρηματικό ποσό που θα προσδιοριστεί από το Δικαστήριο στον συγκληρονόμο, έχει δυνατότητα εγγραφής προσημείωσης για να μπορέσει να διασφαλιστεί πλήρως το δικαίωμα του να εισπράξει τα χρήματα που θα προσδιορίσει το δικαστήριο.
Κατά συνέπεια, από τη μια μεριά δίνουμε τη δυνατότητα στους κληρονόμους να απαλλαγούν από το βάρος της νόμιμης μοίρας, από την άλλη όμως εξασφαλίζουμε τους νόμιμους μεριδιούχους με εγγραφή προσημείωσης, έτσι ώστε προνομιακά να ικανοποιηθούν από την αξία των ακινήτων.»
«Πλέον ο κληρονόμος δεν ευθύνεται με την προσωπική του περιουσία για τα χρέη της κληρονομιάς. Σήμερα ο κληρονόμος έχει ευθύνη μόνο για το ύψος της αξίας των στοιχείων της κληρονομιάς και αποκλειστικά με αυτά. Δηλαδή οι πιστωτές μπορούν να ζητήσουν να ικανοποιηθούν οι αξιώσεις τους, ακόμη και αν είναι μεγαλύτερες σε βάρος της κληρονομιάς, μόνο μέχρι το ύψος της αξίας των περιουσιακών στοιχείων της και εκποιώντας αυτά ή εκπλειστηριάζοντάς τα. Περιορίζει έτσι την ευθύνη του κληρονόμου και μεταφέρει το βάρος των διαδικασιών από τους κληρονόμους στους δανειστές της κληρονομιάς»
Η κληρονομική σύμβαση
Για τον νέο θεσμό της Κληρονομικής Σύμβασης ο υφυπουργός ανέφερε ότι «μπορεί να έχει διπλή εφαρμογή. Η μία εφαρμογή είναι η παραίτηση κληρονόμου ή εν δυνάμει κληρονόμων από κληρονομικό δικαίωμα.
Μπορεί για παράδειγμα, ένας από ένα από τα παιδιά που ήταν κληρονόμοι επειδή θέλει να πάρει την αξία του κληρονομικού του μεριδίου, γρήγορα να παραιτηθεί από μελλοντικές αξιώσεις στην κληρονομιά των γονέων του, έτσι ώστε να καταβληθεί η αξία της κληρονομιάς άμεσα για να μπορέσει να συνεχίσει τη ζωή του.
Το άλλο είδος των κληρονομικών συμβάσεων αφορά κληρονόμους αλλά και τρίτους.
Για παράδειγμα δύο σύντροφοι οι οποίοι σε δεύτερο γάμο έχουν αποκτήσει καθένας ένα παιδί από τους προηγούμενους γάμους. Μπορεί λοιπόν καθένας από αυτούς να παραιτηθεί την κληρονομιά του άλλου, όπως επίσης και δύο τέκνα μπορεί να συμφωνήσουν μεταξύ τους αν υπάρχει μία οικογενειακή επιχείρηση, το ένα από αυτά να πάρει με την κληρονομική σύμβαση την επιχείρηση, να συνεχίσει τη δραστηριότητα μέχρι το θάνατο του γονέα του, ενώ ο άλλος να περιοριστεί σε άλλα στοιχεία της κληρονομιάς και αν δεν ανταποκρίνεται η αξία του στην αξία της επιχείρησης, να καταβληθεί εφάπαξ ένα ποσό κατά το κατά το χρόνο που συνάπτεται η σύμβαση.
Έτσι, εξασφαλίζει ο διαθέτης πως ό,τι έχει αποφασιστεί και συμφωνηθεί στη σύμβαση, αυτό θα ισχύσει και μετά το θάνατό του ενώ οι κληρονόμοι δεν θα τρέχουν στα δικαστήρια για να λύνουν τις διαφορές τους».
Δεν είναι ευχάριστο να παραπέμπεται ένας πρώην υφυπουργός στο Ειδικό Δικαστήριο
«Δεν είναι ευχάριστο να παραπέμπεται ένας πρώην υφυπουργός στο Ειδικό Δικαστήριο», σχολίασε ο υφυπουργός Δικαιοσύνης, για την υπόθεση του Χρήστου Τριαντόπουλου, προσθέτοντας ότι «δεν κατηγορείται για κάποια παράνομη πράξη αλλά για παράβαση καθήκοντος που τελέστηκε με παράλειψη, δηλαδή επειδή δεν εμπόδισε μια διαδικασία η οποία, κατά την κρίση του Δικαστικού Συμβουλίου παραβίαζε τον νόμο».
Συνεχίζοντας ο κ. Μπούγας ανέφερε ότι «σήμερα ο κ. Τριαντόπουλος παραπέμπεται στον φυσικό του δικαστή για να δικαστεί για το αδίκημα που άσκησε σε βάρος του ποινική δίωξη η Βουλή και διατηρεί, όπως και κάθε κατηγορούμενος, το τεκμήριο αθωότητας. Οφείλω να πω ότι μέχρι σήμερα η στάση του δείχνει έναν άνθρωπο ο οποίος με σύνεση, χωρίς να κάνει βαρύγδουπες δηλώσεις, αποδέχεται τη διαδικασία και βεβαίως θα αποδειχθεί, όπως και κάθε Έλληνας, την απόφαση της Ελληνικής Δικαιοσύνης».
«Το Δικαστικό Συμβούλιο κρίνει ότι υπάρχουν ενδείξεις αλλοίωσης του χώρου του δυστυχήματος. Αυτό μέλλει να κριθεί και να ελεγχθεί και από το δικαστήριο», συμπλήρωσε.