Αλλάζει το τοπίο στα αεροπορικά ταξίδια στην Ευρωπαϊκή Ένωση (ΕΕ) με τη θέσπιση του νέου πλαισίου 2026/2202 της ΕΕ.
Ειδικότερα, νέοι κανόνες θα τεθούν σε ισχύ από τις 23 Οκτωβρίου 2027 στην ΕΕ για τα δικαιώματα που έχουν εκατομμύρια επιβάτες, όταν καθυστερεί/ακυρώνεται η πτήση τους ή όταν υπάρχουν προβλήματα κατά τη διάρκεια του ταξιδιού.
Ορισμένα από αυτά είναι η χορήγηση αποζημιώσεων ύψους έως 600 ευρώ, επιστροφές χρημάτων μέσα σε διάστημα 7 ημερών, μέχρι τις χαμένες ανταποκρίσεις, τη διαμονή σε ξενοδοχείο, τις χειραποσκευές και ακόμη και τα λάθη στο όνομα του εισιτηρίου. Ο στόχος του νόμου να θέσει να μπουν όρια στις υποχρεώσεις των αεροπορικών εταιρειών αλλά και να ενισχυθεί η θέση του ταξιδιώτη απέναντι σε μια διαταραχή της πτήσης.
Οι αλλαγές
Αναλυτικά, με το νέο πλάισιο έρχονται οι εξής αλλαγές:
Χορήγηση αποζημίωσης σε επιβάτη ύστερα από 3 ώρες καθυστέρησης πτήσης
Αυτό αφορά τον επιβάτη που φτάνει στον τελικό προορισμό του με καθυστέρηση άνω των 3 ωρών.
Τα ποσά της αποζημίωσης
Το ποσό της αποζημίωσης διαμορφώνεται ανάλογα με την απόσταση του ταξιδιού του επιβάτη. Ειδικότερα:
- 250 ευρώ είναι εάν το ταξίδι είναι έως 1.500 χλμ.,
- 400 ευρώ είναι εάν πρόκειται για ενδοενωσιακό ταξίδι άνω των 1.500 χλμ. Το ποσό αυτό αφορά και για ταξίδια 1.500-3.500 χλμ.
- 600 ευρώ είναι το ποσό της αποζημίωσης για τις υπόλοιπες μεγαλύτερες διαδρομές.
Εάν η πτήση καθυστερεί 5 ώρες, τότε ο επιβάτης μπορεί να ζητήσει τα χρήματά του πίσω
Η αεροπορική εταιρεία θα πρέπει να δώσει στον επιβάτη τη δυνατότητα επιστροφής χρημάτων εάν η πτήση καθυστερήσει στην αναχώρηση 5 ώρες.
Επιστροφή χρημάτων μέσα σε διάστημα 7 ημερών
Εάν ο ταξιδιώτης επιλέξει την επιστροφή χρημάτων αντί της συνέχισης του ταξιδιού, τότε αυτή θα πρέπει να γίνει αυτόματα μέσα σε διάστημα 7 ημερών.
Στο ποσό συμπεριλαμβάνονται το πλήρες αντίτιμο του εισιτηρίου και, όπου εφαρμόζονται, τα τέλη διαμεσολάβησης.
Δεν είναι υποχρεωμένος ο επιβάτης να λάβει voucher
Η εταιρεία μπορεί να προτείνει χορήγηση voucher αντί επιστροφή χρημάτων, αλλά είναι αναγκαία η ρητή συγκατάθεση του επιβάτη. Διευκρινίζεται πως το voucher δεν πρέπει να εμφανίζεται ως προεπιλεγμένη λύση ή να καθίσταται δυσκολότερη η επιλογή επιστροφής χρημάτων.
Τι ισχύει εάν το voucher που δεν έχει χρησιμοποιηθεί
Kανονικά, η μέγιστη διάρκεια του voucher είναι 12 μήνες αλλά δίνεται και η δυνατότητα μίας συμφωνημένης παράτασης.
Ουσιαστικά, εάν το κουπόνι έχει λήξει και δεν έχει χρησιμοποιηθεί ολόκληρο, τότε το υπόλοιπο θα πρέπει να επιστραφεί με αυτόματο τρόπο και το αργότερο σε διάστημα 7 ημερών στον επιβάτη
Η αεροπορική εταιρεία έχει στη διάθεση της 3 ώρες για βρει στον επιβάτη πτήση με άλλο μέσο
Εάν ο επιβάτης θελήσει να συνεχίσει το ταξίδι του, ύστερα από διαταραχή αλλά η εταιρεία δεν προσφέρει μέσα σε 3 ώρες μεταφορά με άλλη πτήση ή άλλο μέσο υπό συγκρίσιμες συνθήκες, τότε ο ταξιδιώτης μπορεί να αναλάβει δράση μόνος του.
Ο επιβάτης μπορεί να κλείσει μόνος του άλλη πτήση
- Μετά την παρέλευση του παραπάνω χρονικού ορίου, ο επιβάτης μπορεί να οργανώσει μόνος του την εναλλακτική μεταφορά, και να ενημερώσει σχετικά την αεροπορική εταιρεία.
- Τα έξοδα πρέπει να είναι αναγκαία, εύλογα και ενδεδειγμένα.
- Η εταιρεία θα πρέπει να τα επιστρέψει μέσα σε 14 ημέρες, μέχρι ποσού που δεν υπερβαίνει το 400% του πλήρους αντιτίμου του εισιτηρίου και των σχετικών τελών διαμεσολάβησης.
Τι ισχύει για τους επιβάτες που μένουν «εγκλωβισμένοι» μέσα στο αεροπλάνο
Η εταιρεία υποχρεούται στις καθυστερήσεις διαδρόμου να εξασφαλίζει μεταξύ άλλων:
- επαρκή θέρμανση ή ψύξη της καμπίνας,
- πρόσβαση στις τουαλέτες και, κατά κανόνα, δωρεάν πόσιμο νερό.
Στις δύο ώρες πρέπει να δίνεται δυνατότητα αποβίβασης
Εάν η καθυστέρηση της διαδρομής φτάσει τις 2 ώρες σε αεροδρόμιο κράτους-μέλους της ΕΕ, τότε το αεροσκάφος θα πρέπει να πάει σε πύλη ή σε άλλο κατάλληλο σημείο όπου θα επιτραπεί στους επιβάτες να αποβιβαστούν, με την επιφύλαξη των σχετικών περιορισμών ασφάλειας.
Φαγητό και ποτό
Συγκεκριμένοι είναι οι κανόνες για τη φροντίδα του επιβάτη. Ειδικότερα, δίνονται:
- δωρεάν ελαφρά φαγητά και ποτά κάθε 2 ώρες αναμονής,
- γεύμα ύστερα από 3 ώρες και μετά ανά 5 ώρες,
- το ανώτατο όριο είναι 3 γεύματα ημερησίως.
Ίντερνετ και τηλεφωνικές κλήσεις
Η αεροπορική εταιρεία οφείλει να παρέχει ρητά στον επιβάτη δωρεάν ίντερνετ και δύο τηλεφωνικές κλήσεις.
Ξενοδοχείο
Εάν λόγω της καθυστέρησης, ο επιβάτης πρέπει να μείνει για μία ή περισσότερες νύχτες σε ξενοδοχείο περιμένοντας την πτήση ή την εναλλακτική μεταφορά του, τότε η εταιρεία οφείλει να του τα προσφέρει δωρεάν.
Οι έκτακτες περιστάσεις
Σε έκτακτες περιστάσεις, η αεροπορική εταιρεία είναι υποχρεωμένη να προσφέρει στον επιβάτη δωρεάν διαμονή έως και 3 διανυκτερεύσεις σε ξενοδοχείο.
Ωστόσο, το όριο αυτό δεν πρέπει να ισχύει με τον ίδιο τρόπο για ευάλωτες κατηγορίες, όπως για:
- άτομα με αναπηρία ή με μειωμένη κινητικότητα,
- ασυνόδευτα ανήλικα,
- βρέφη,
- έγκυοι
- και άτομα που χρειάζονται ειδική ιατρική βοήθεια, υπό προϋποθέσεις
Η καμπίνα
Ο επιβάτης έχει τη δυνατότητα να μεταφέρει ένα προσωπικό αντικείμενο χωρίς να έχει κάποια επιπλέον επιβάρυνση.
Ως προσωπικό αντικείμενο θεωρείται:
- είτε αποσκευή μέγιστων διαστάσεων 40x30x15 εκατοστών
- είτε αντικείμενο που χωρά κάτω από το μπροστινό κάθισμα.
Η τροχήλατη χειραποσκευή
Με το νέο πλαίσιο:
- δεν καταργούνται οι ναύλοι χωρίς τροχήλατη χειραποσκευή.
- επιβάλλεται μεγαλύτερη διαφάνεια: πριν αρχίσει η διαδικασία για τη κράτηση πρέπει να εμφανίζεται εξ ορισμού ο ναύλος που περιλαμβάνει χειραποσκευή, προκειμένου ο πολίτης να μπορεί να συγκρίνει το πραγματικό κόστος.
Ενδεικτικά, αναφέρεται πως εάν η εταιρεία αναγκαστεί να στείλει- λόγω χωρητικότητας ή αλλαγής αεροσκάφους- επιτρεπόμενη χειραποσκευή στον χώρο φορτίου, τότε δεν μπορεί να επιβληθεί επιπλέον χρέωση.
Το όνομα
Δεν θα πρέπει να μετατρέπεται σε υψηλό «πρόστιμο» ένα απλό ορθογραφικό λάθος στο όνομα.
Εάν το αίτημα υποβληθεί έως 48 ώρες πριν από την αναχώρηση του επιβάτη, τότε ο αερομεταφορέας θα πρέπει να διορθώσει δωρεάν τουλάχιστον μία φορά ορθογραφικά λάθη ή να πραγματοποιήσει διοικητική επικαιροποίηση του ονόματος που προβλέπεται.
Διευκρινίζεται πως, δεν δίνεται δυνατότητα αλλαγής του προσώπου που ταξιδεύει ή μεταβίβασης του εισιτηρίου σε τρίτο/
Η «υποβάθμιση» θέσης
Εάν η εταιρεία μεταφέρει τον ταξιδιώτη σε καλύτερη θέση, τότε δεν μπορεί να του ζητήσει επιπλέον χρήματα. Ωστόσο εάν βάλει τον επιβάτη σε πιο οικονομική θέση από αυτήν που πλήρωσε, τότε θα πρέπει να του επιστραφούν αυτόματα τα χρήματα μέσα σε 14 ημέρες.
Το ποσό :
- για διαδρομές έως 1.500 χλμ.είναι τουλάχιστον 30% της τιμής της πτήσης
- για τις περισσότερες ενδιάμεσες κατηγορίες είναι 50%
- για 75% για τις μεγαλύτερες πτήσεις.
Η αίτηση για την αποζημίωσης
Ο επιβάτης έχει περιθώριο 9 μήνες από την ημερομηνία αναχώρησης που αναγράφεται στο εισιτήριό του για να υποβάλει αίτημα για αποζημίωση.
Από την πλευρά της η αεροπορική εταιρεία θα πρέπει να επιβεβαιώσει άμεσα ότι παρέλαβε το αίτημα και μέσα σε διάστημα 30 ημερολογιακών ημερών θα πρέπει είτε να καταβάλει την αποζημίωση είτε να εξηγήσει για ποιο λόγο δεν τη χορηγεί.
Οι καταγγελίες
Μηχανισμό για τη διεκπεραίωση καταγγελιών θα πρέπει να έχουν αεροπορικές εταιρείες και μεσάζοντες.
Ο επιβάτης μπορεί να υποβάλει μέσα σε 12 μήνες καταγγελία από την πτήση ή την ημερομηνία κατά την οποία αυτή θα γίνει ή μέσα σε 3 μήνες από το αίτημα που έχει υποβληθεί για την αποζημίωση, ανάλογα με το ποια ημερομηνία είναι μεταγενέστερη.
Η επιβεβαιώση της παραλαβής καταγγελίας θα πρέπει να γίνεται μέσα σε 7 εργάσιμες ημέρες και η τεκμηριωμένη απάντηση θα πρέπει να δοθεί μέσα σε 1 μήνα.
Η τελική απάντηση μπορεί να φτάσει έως τους 2 μήνες για ειδικά αιτιολογημένες περιπτώσεις.
Η ανταπόκριση
Σε ορισμένες περιπτώσεις επιβατών θα πρέπει να δίνεται από τις αεροπορικές εταιρείες και η δυνατότητα επιστροφής χρημάτων.
Αυτό αφορά όσους είχαν προβλήματα στην προηγούμενη πτήση,η εταιρεία έπρεπε να τους εξασφαλίσει άλλη πτήση ή άλλο μέσο μεταφοράς και δεν υπήρξε λύση μέσα σε 5 ώρες.
Εάν η πτήση για τον τελικό προορισμό του επιβάτη καθυστερεί για περισσότερο από 3 ώρες, τότε μπορεί να έχει και δικαίωμα αποζημίωσης.
Οι γονείς και τα παιδιά
Οι αεροπορικές εταιρείες θα πρέπει να δίνουν τη δυνατότητα στον συνοδό παιδιού να καθίσει σε παρακείμενη θέση, εάν ταξιδεύουν με την ίδια σύμβαση μεταφοράς. Σε αυτή την περίπτωση αυτό θα πρέπει να γίνεται χωρίς κάποια επιπρόσθετη χρέωση. Αν δεν υπάρχουν διαθέσιμες θέσεις, τότε η εταιρεία πρέπει να προσπαθήσει να τους βάλει μαζί.
Το παιδικό καρότσι
Το καρότσι μπορεί να χρησιμοποιείται για βρέφη και παιδιά μέχρι την πύλη ή τη θύρα του αεροσκάφους, χωρίς να υπάρχει κάποιο επιπλέον κόστος Ακόμη δίνεται προτεραιότητα κατά την επιβίβαση για τα παιδιά με καρότσι και τον συνοδό τους.
Η επιπρόσθετη προστασία για επιβάτες με αναπηρία
Οι επιβάτες με αναπηρία ή μειωμένη κινητικότητα δικαιούνται- σε περίπτωση διαταραχής- ιδιαίτερη φροντίδα και ταχύτερη εξυπηρέτηση.
Το πόσιμο νερό και η φόρτιση κινητών
Στα αεροδρόμια της ΕΕ, όλοι επιβάτες θα πρέπει να λαμβάνουν δωρεάν πόσιμο νερό αλλά και να υπάρχουν σταθμοί φόρτισης ηλεκτρονικών συσκευών.
Ο κανονισμός
Με άλλα λόγια με τη θέσπιση του νέου πλαισίου, είναι πιο ευκρινές το τοπίο για το τι γίνεται όταν ένα αεροπορικό ταξίδι δεν εξελίσσεται όπως είχε προγραμματιστεί.
Ειδικότερα:
- Καθορίζονται τα χρονικά όρια για επιστροφές και απαντήσεις,
- Θεσπίζονται κανόνες για την πολύωρη παραμονή εντός του αεροσκάφους,
- Ενισχύεται η δυνατότητα του ταξιδιώτη στο να βρει μόνος του εναλλακτική λύση και να περιορίσει πρακτικές όπως τα υποχρεωτικά vouchers ή τις χρεώσεις για απλές διορθώσεις ονομάτων.
Για να απαλλαγεί μια αεροπορική εταιρεία από την υποχρέωση της καταβολής της αποζημίωσης:
- θα πρέπει να επικαλεστεί «έκτακτες περιστάσεις» .
- θα πρέπει να αποδείξει ότι υπάρχει άμεση αιτιώδης σχέση ανάμεσα στο έκτακτο γεγονός και στη διαταραχή και ότι αυτή δεν μπορούσε να αποφευχθεί ακόμη και εάν είχαν ληφθεί όλα τα απαραίτητα μέτρα.