Το ευρώ ξεπέρασε στις αρχές του 2026 για πρώτη φορά από το 2021 το επίπεδο των 1,20 δολαρίων και αυτό είχε ως αποτέλεσμα τη σημαντική υποτίμηση του δολαρίου κατά τη διάρκεια του 2025
Η συναλλαγματική ισοτιμία του δολαρίου έχασε πέρυσι σχεδόν 10% της αξίας του σε σχέση με άλλα νομίσματα και ένα επιπλέον ποσοστό της τάξεως του 2,6% από την έναρξη του τρέχοντος έτους. Στερλίνα και γιεν κατέγραψαν εξίσου αισθητή άνοδο σε σχέση με το αμερικανικό νόμισμα.
Αρκετοί οικονομολόγοι αποδίδουν την πτώση στη μειωμένη εμπιστοσύνη των επενδυτών. Η πολιτική αβεβαιότητα στις ΗΠΑ επιβαρύνει το δολάριο, όπως άλλωστε και η στρατηγική αξιοποίηση ενός αδύναμου δολαρίου για την τόνωση των εξαγωγών. Οι δασμοί καθώς και η στοχευμένη υποτίμηση αναφέρονται ρητά σε επίσημα αμερικανικά έγγραφα ως εργαλεία για τη ενίσχυση του εμπορίου.
Πώς επηρεάζει το αδύναμο δολάριο την Ευρώπη
Μάλιστα το 2025 η αξία του ευρώ ενισχύθηκε κατά 13%. Αυτό είναι το υψηλότερο ποσοστό αύξησης που έχει καταγραφεί από το 2017.
Οι οικονομολόγοι- στους οποίους συμπεριλαμβάνεται και ο Τζαν Άλεν Ρέινχολτς- αναφέρουν πως η συναλλαγματική ισοτιμία επηρεάζει άμεσα την οικονομία, μιας και οι ευρωπαϊκές εξαγωγές γίνονται ακριβότερες σε βάρος της ανταγωνιστικότητας. Την ίδια στιγμή όμως οι εισαγωγές γίνονται φθηνότερες προς όφελος των καταναλωτών και του κόστους παραγωγής.
Οι επιπτώσεις ενός ισχυρότερου ευρώ χτυπούν πρώτα την πόρτα των εξαγωγών, κυρίως όταν εξαρτώνται σε μεγάλο βαθμό από την αμερικανική αγορά. Σύμφωνα με την βρετανική εταιρία συμβούλων, οικονομολογικών αναλύσεων και προγνώσεων Oxford Economics, το ΑΕΠ της Ευρωζώνης θα διαμορφωθεί 0,2% χαμηλότερο το 2026 εάν το ευρώ παραμείνει στο επίπεδο του 1,20 δολαρίου. Ταυτόχρονα, τόσο καταναλωτές, όσο και επιχειρήσεις επωφελούνται από τις φθηνότερες εισαγωγές ενέργειας και πρώτων υλών.
Μια επιπλέον άνοδος του ευρώ έναντι του δολαρίου ενδέχεται να επιδράσει αρνητικά στην ανταγωνιστικότητα επιχειρήσεων που εξάγουν στις ΗΠΑ, δηλώνει ο Ρικάρτο Αμάρο, επικεφαλής οικονομολόγος για ζητήματα ευρωζώνης στην Oxford Economics. Σύμφωνα με τον Αμάρο αν η συναλλαγματική ισοτιμία δολαρίου-ευρώ παραμείνει ως έχει, τότε αυτό θα έχει επιπτώσεις στον ρυθμό ανάπτυξης της οικονομίας της Ευρώπης..
Ποιοι ευρωπαϊκοί τομείς επηρεάζονται
Εταιρείες εισηγμένες στο STOXX Europe 600 διασφαλίζουν περίπου το 30% των εσόδων τους στις ΗΠΑ. Για ορισμένους τομείς, όπως για την φαρμακοβιομηχανία και την αυτοκινητοβιομηχανία ένα ισχυρό ευρώ σημαίνει περαιτέρω πιέσεις. Πολλές εταιρείες υποφέρουν ήδη από τους δασμούς που επέβαλε ο πρόεδροςτων ΗΠΑ, Ντόναλντ Τραμπ. Οικονομολόγοι προειδοποιούν πως μια πιο δυσμενής συναλλαγματική ισοτιμία θα μπορούσε να «επιφέρει ένα ακόμη πλήγμα».
Αναλυτές, όπως ο Ζολτ Ντάρβας του Bruegel, δεν μοιράζονται τις ανησυχίες αυτές. Θυμίζουν ότι ακόμα και υψηλότερες ιστοτομίες, όπως των 1,30 δολαρίων ή ακόμα και των 1,50 δολαρίων, μεταξύ 2004 και 2014, δεν έβλαψαν τις ευρωπαϊκές εξαγωγές μακροπρόθεσμα.
Το ισχυρό ευρώ οδηγεί σε εικασίες σχετικά με τα αντίμετρα που μπορεί να λάβει η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα. Ο Διοικητής της Αυστριακής Κεντρικής Τράπεζας Μάρτιν Κόχερ χαρακτηρίζει μεν την ανατίμηση του ευρώ «συγκρατημένη», ωστόσο εκτιμά πως εάν ενισχυθεί περαιτέρω, τότε θα πρέπει να παρέμβει η ΕΚΤ.
Από την πλευρά της η Φρανκφούρτη προσπαθεί ήδη να επηρεάσει τις προσδοκίες της αγοράς μέσω υψηλόβαθμων αξιωματούχων της, οι οποίοι διαμηνύουν, όπως δηλώνει ο οικονομολόγος Ρικάρτο Αμάρο ότι: «Παρακολουθούν τις εξελίξεις εκφράζοντας ανησυχία για τις πρόσφατες εξελίξεις. Με τον τρόπο αυτό τίθεται στο τραπέζι το ζήτημα ενδεχόμενης μείωσης του βασικού επιτοκίου, αντισταθμίζοντας την ενίσχυση του ευρώ».
Στον αντίποδα ο αναλυτής Ζολτ Ντάρβας ο οποίος υποστηρίζει πως ένα ισχυρότερο ευρώ φαίνεται πως θα έχει μηδενικό αντίκτυπο στον πληθωρισμό και ότι κανένας τομέας της οικονομίας δεν είναι ιδιαίτερα ευάλωτος σε αυτό. «Οι συναλλαγματικές ισοτιμίες έχουν καταγράψει τις τελευταίες δεκαετίες σημαντικές διακυμάνσεις. Οι επιχειρήσεις έχουν προσαρμοστεί έτσι ώστε είναι σε θέση να αντιμετωπίσουν πολύ μεγαλύτερες διακυμάνσεις από αυτές που βιώνουμε σήμερα», υπογραμμίζει ο Ζολτ Ντάρβας.
Με πληροφορίες από το Deutsche Welle
στο 
