Ένας στους τέσσερις εργαζόμενους λαμβάνει παροχή σίτισης από τον εργοδότη του, ενώ επτά στις δέκα επιχειρήσεις, που δεν προσφέρουν σήμερα την συγκεκριμένη παροχή, δηλώνουν ότι θα το επανεξέταζαν εφόσον υπήρχαν πρόσθετα φορολογικά κίνητρα, σύμφωνα με έρευνα του ΙΜΕ ΓΣΕΒΕΕ και της Edenred που παρουσιάστηκε σήμερα.
Πιο αναλυτικά, την σταδιακή εδραίωση των διατακτικών και καρτών σίτισης ως εργαλείου ενίσχυσης του εισοδήματος των εργαζομένων αλλά και ως μέσου προσέλκυσης και διατήρησης προσωπικού στις επιχειρήσεις καταγράφει η έρευνα «Παροχή Σίτισης: Έρευνα Χρήσης και Αντιλήψεων» του ΙΜΕ ΓΣΕΒΕΕ και της Edenred. Σύμφωνα με τα ευρήματα, το 23,1% των εργαζομένων λαμβάνει σήμερα παροχή σίτισης από τον εργοδότη του, ενώ το 71,3% των επιχειρήσεων που δεν προσφέρουν τη συγκεκριμένη παροχή δηλώνει ότι θα επανεξέταζε τη στάση του εφόσον θεσπίζονταν πρόσθετα φορολογικά κίνητρα.
Πού και πώς δαπανώνται τα ποσά
Η έρευνα δείχνει ότι σχεδόν ένας στους τέσσερις εργαζόμενους (23,1%) λαμβάνει παροχή σίτισης είτε τακτικά είτε περιστασιακά, ενώ για τη συντριπτική πλειονότητα όσων τη λαμβάνουν (87,5%) το ποσό κινείται κάτω από το ισχύον αφορολόγητο όριο. Παράλληλα, το 46,7% των δικαιούχων λαμβάνει την παροχή για περισσότερα από τρία χρόνια και το 42,4% για διάστημα από ένα έως τρία έτη.
Οι διατακτικές και οι κάρτες σίτισης χρησιμοποιούνται κυρίως για αγορές σε σούπερ μάρκετ, καθώς το 95,7% των εργαζομένων τις αξιοποιεί για τον συγκεκριμένο σκοπό. Το 92,4% δαπανά εκεί το μεγαλύτερο μέρος του ποσού της παροχής, ενώ το 89,7% πραγματοποιεί στα σούπερ μάρκετ τη συχνότερη χρήση της. Επιπλέον, το 64,7% των εργαζομένων εξαντλεί το διαθέσιμο ποσό μέσα στις πρώτες δέκα ημέρες από τη χορήγησή του.
Η σημασία της παροχής για τον προϋπολογισμό των εργαζομένων
Η παροχή σίτισης αξιολογείται ως αρκετά ή πολύ σημαντική από το 73,4% των εργαζομένων που τη λαμβάνουν. Περισσότεροι από τους μισούς (52,7%) θεωρούν ότι τους επιτρέπει να διαθέτουν περισσότερα χρήματα για αγορές τροφίμων, ενώ το 50% δηλώνει ότι συμβάλλει στη μείωση του άγχους για την κάλυψη των σχετικών δαπανών. Παράλληλα, το 55,4% τη χαρακτηρίζει πρακτική λύση για την καθημερινή διατροφή.
Σε περίπτωση διπλασιασμού του ποσού της παροχής, το 50,5% των εργαζομένων δηλώνει ότι θα αγόραζε περισσότερες πρώτες ύλες για την παρασκευή γευμάτων στο σπίτι, ενώ το 33,7% ότι θα μπορούσε να καλύπτει καθημερινά ένα γεύμα χωρίς ανησυχία για την εξάντληση του ποσού. Αντίθετα, ενδεχόμενη διακοπή της παροχής θα οδηγούσε το 36,4% σε περιορισμό άλλων δαπανών και το 34,2% σε μείωση των δαπανών για αγορά τροφίμων.
Η έρευνα καταγράφει ακόμη ότι το 66,3% των εργαζομένων συνεχίζει να επιλέγει επιχειρήσεις του ίδιου δικτύου ακόμη και μετά την εξάντληση του ποσού της διατακτικής ή της κάρτας. Το 52,2% δηλώνει ότι γνωρίζει τον θεσμό της παροχής σίτισης, ωστόσο το 73,1% αναφέρει ότι δεν γνωρίζει το φορολογικό πλαίσιο που τον διέπει. Μεταξύ όσων δεν λαμβάνουν σήμερα παροχή σίτισης, το 40,2% εκτιμά ότι θα είχε περισσότερα χρήματα διαθέσιμα για άλλες δαπάνες, ενώ το 33,3% θεωρεί ότι θα αντιμετώπιζε λιγότερες δυσκολίες μέχρι το τέλος του μήνα. Συνολικά, το 66% των εργαζομένων αξιολογεί θετικά τον θεσμό, ενώ το 73,2% δηλώνει ευαισθητοποιημένο σε θέματα ισορροπημένης διατροφής και το 81,2% σε θέματα σπατάλης τροφίμων.
Τα δεδομένα από την πλευρά των επιχειρήσεων
Σε επίπεδο επιχειρήσεων, το 40,4% χορηγεί κάποια μορφή πρόσθετης παροχής στο προσωπικό του. Από αυτές, το 70,8% παρέχει σίτιση και το 59,4% χρησιμοποιεί διατακτικές ή κάρτες σίτισης. Στις περισσότερες περιπτώσεις η συγκεκριμένη παροχή χορηγείται εδώ και περισσότερα από τρία χρόνια (51,7%), ενώ το συνηθέστερο μηνιαίο ποσό κυμαίνεται μεταξύ 101 και 132 ευρώ (45%).
Βασικοί λόγοι χορήγησης της παροχής είναι η στήριξη της αγοραστικής δύναμης των εργαζομένων (62,5%), τα φορολογικά οφέλη (54,2%), η διατήρηση προσωπικού (40%) και η ενίσχυση της εταιρικής κουλτούρας και της κοινωνικής ευθύνης (39,2%). Το 77,5% των επιχειρήσεων δηλώνει ότι η φορολογική μεταχείριση της παροχής επηρέασε σημαντικά την απόφασή του να την υιοθετήσει.
Κίνητρα και εμπόδια για την υιοθέτηση του θεσμού
Παράλληλα, το 79,2% των επιχειρήσεων εκτιμά ότι η παροχή σίτισης βελτιώνει την ικανοποίηση των εργαζομένων, ενώ το 67,5% θεωρεί ότι λειτουργεί ως παράγοντας προσέλκυσης ή και διατήρησης προσωπικού. Για τις επιχειρήσεις που δεν χορηγούν σήμερα παροχή σίτισης, κυριότεροι λόγοι είναι η έλλειψη ενημέρωσης για τον θεσμό (32,8%), οι οικονομικοί περιορισμοί (27,3%) και η παροχή άλλων ωφελημάτων προς το προσωπικό (25,3%).
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει το γεγονός ότι το 71,3% των επιχειρήσεων που δεν χορηγούν παροχή σίτισης δηλώνει ότι θα επανεξέταζε τη στάση του εφόσον θεσπίζονταν πρόσθετα φορολογικά κίνητρα. Παράλληλα, το 91,7% των επιχειρήσεων που ήδη παρέχουν τη συγκεκριμένη παροχή αντιμετωπίζει θετικά ή μάλλον θετικά το ενδεχόμενο αύξησης του σχετικού ποσού.
Ωστόσο, η ενημέρωση γύρω από τον θεσμό παραμένει περιορισμένη, καθώς το 34,9% των επιχειρήσεων δηλώνει πλήρη άγνοια και το 21,2% ελλιπή γνώση του πλαισίου λειτουργίας του. Παρά ταύτα, το 51,7% αξιολογεί θετικά ή μάλλον θετικά τις διατακτικές και κάρτες σίτισης ως εργαλείο στήριξης εργαζομένων και επιχειρήσεων.
Στον κλάδο τροφίμων και εστίασης, το 17,9% των επιχειρήσεων αποδέχεται διατακτικές ή κάρτες σίτισης ως μέσο πληρωμής, ενώ ένα επιπλέον 21,1% εξετάζει το ενδεχόμενο να τις αποδεχθεί στο μέλλον. Για το 70,5% των επιχειρήσεων που τις αποδέχονται, οι συναλλαγές μέσω αυτών αντιστοιχούν σε έως 5% του συνολικού τζίρου τους. Επιπλέον, το 18,2% αναφέρει αύξηση του κύκλου εργασιών, το 47,8% αύξηση της μέσης δαπάνης των πελατών, το 54,6% διεύρυνση του πελατολογίου, το 59,2% μεγαλύτερη σταθερότητα της πελατειακής βάσης και το 50% ενίσχυση της προβολής της επιχείρησης.
Τέλος, το 59,1% των επιχειρήσεων που αποδέχονται τις συγκεκριμένες παροχές χαρακτηρίζει υψηλές ή πολύ υψηλές τις σχετικές προμήθειες, ενώ μεταξύ όσων δεν τις αποδέχονται κυριότεροι λόγοι είναι η ελλιπής ενημέρωση (34,9%), η περιορισμένη ζήτηση από τους πελάτες (27,8%) και οι προμήθειες των παρόχων (14,1%).
Ο πρόεδρος της ΓΣΕΒΕΕ, Γιώργος Καββαθάς, τόνισε στην εισαγωγική του ομιλία: «Η παροχή σίτισης στους εργαζόμενους αποτελεί μια ουσιαστική και πρακτική μορφή στήριξης, ιδιαίτερα σε μια περίοδο κατά την οποία το κόστος ζωής και οι τιμές των τροφίμων πιέζουν έντονα τα νοικοκυριά. Τα ευρήματα των ερευνών αναδεικνύουν ότι τα φορολογικά κίνητρα μπορούν να λειτουργήσουν καθοριστικά, ώστε περισσότερες επιχειρήσεις να προσφέρουν τέτοιες παροχές στο προσωπικό τους. Πρόκειται για πολιτικές που ενισχύουν το διαθέσιμο εισόδημα των εργαζομένων, βελτιώνουν την καθημερινότητά τους και παράλληλα δίνουν στις επιχειρήσεις τη δυνατότητα να στηρίξουν τους ανθρώπους τους χωρίς δυσανάλογη επιβάρυνση. Η ΓΣΕΒΕΕ θεωρεί ότι κάθε πρωτοβουλία που στηρίζει τους εργαζόμενους, χωρίς να προσθέτει νέα βάρη στις επιχειρήσεις, κινείται προς τη σωστή κατεύθυνση και μπορεί να έχει πολλαπλά οφέλη για την εργασία, την επιχειρηματικότητα και την οικονομία συνολικά».
Η διευθύνουσα σύμβουλος της Edenred, Μαρία Βερούχη, σχολίασε τα αποτελέσματα της έρευνας υπογραμμίζοντας ότι: «Οι εταιρικές παροχές δεν αποτελούν πλέον απλά μια πρόσθετη παροχή προς τους εργαζομένους. Αποτελούν μια στρατηγική επένδυση που ενισχύει την ανταγωνιστικότητα των επιχειρήσεων, στηρίζει το διαθέσιμο εισόδημα των ανθρώπων τους και δημιουργεί ευρύτερη αξία για την οικονομία. Η έρευνα επιβεβαιώνει αυτή την πραγματικότητα με πολύ σημαντικά στοιχεία. Στην Ελλάδα, το ημερήσιο αφορολόγητο όριο της παροχής σίτισης παραμένει αμετάβλητο στα 6 ευρώ εδώ και 22 χρόνια, παρά τις σημαντικές μεταβολές στο κόστος διαβίωσης. Σε μια περίοδο όπου η αύξηση της παραγωγικότητας και η ενίσχυση της αγοραστικής δύναμης των εργαζομένων αποτελούν κοινές προτεραιότητες, η παροχή σίτισης μπορεί να διαδραματίσει ουσιαστικό ρόλο. Ελπίζουμε ότι τα συμπεράσματα της έρευνας θα αποτελέσουν τη βάση για έναν γόνιμο και τεκμηριωμένο διάλογο μεταξύ της πολιτείας, των κοινωνικών εταίρων και της επιχειρηματικής κοινότητας, με στόχο τον εκσυγχρονισμό ενός θεσμού».
στο 
