Με ιδιαίτερα υψηλές υποχρεωτικές ασφαλιστικές εισφορές για τη χορήγηση της σύνταξης επιβαρύνονται οι μισθωτοί εργαζόμενοι της Ελλάδας σε σχέση με άλλες άλλες ανεπτυγμένες οικονομίες χωρών, αλλά συγχρόνως εξαιρετικά περιορισμένη είναι και η συμμετοχή των εργαζομένων σε πρόσθετα συνταξιοδοτικά προγράμματα, όπως αυτό προκύπτει από τα στοιχεία της νέας έκθεσης του Οργανισμού Οικονομικής Συνεργασίας και Ανάπτυξης (ΟΟΣΑ), με τίτλο «OECD Pensions Outlook 2026 – Are We Saving Enough for Retirement?».
Παράλληλα επισημαίνεται πως, αντιμέτωποι με μια ακόμη πιο μεγάλη πρόκληση για τη σύνταξη τους βρίσκονται οι ελεύθεροι επαγγελματίες, καθώς η πληρωμή χαμηλών ποσών εισφορών κατά τη διάρκεια του εργασιακού τους βίου μπορεί να φέρει αισθητά ακόμη πιο χαμηλό ποσό από όσο νομίζουν.
Οι συνταξιοδοτικές εισφορές στην Ελλάδα
Επίσης στην έκθεση επισημαίνονται μεταξύ άλλων τα εξής:
- 18,8% ήταν το 2024 η μέση αποτελεσματική εισφορά στα υποχρεωτικά ή σχεδόν υποχρεωτικά συνταξιοδοτικά συστήματα των χωρών του ΟΟΣΑ για μισθωτούς του ιδιωτικού τομέα με μέσες αποδοχές
- Το αντίστοιχο ποσοστό στη χώρα μας ήταν άνω του 25% και τοποθετείται μεταξύ εκείνων με τις υψηλότερες επιβαρύνσεις.
- Η υψηλή επιβάρυνση δεν ισοδυναμεί με αντίστοιχη ανάπτυξη της προαιρετικής συνταξιοδοτικής κάλυψης. Δηλαδή δεν η εξασφαλίζει ένα επιπλέον εισόδημα μετά την αποχώρηση από την εργασία.
Πρόσθετα συνταξιοδοτικά προγράμματα: Πόσοι κάνουν αποταμίευση
Μάλιστα σύμφωνα με την έκθεση, κάτω του 10% εξακολουθεί να βρίσκεται το ποσοστό συμμετοχής του πληθυσμού εργάσιμης ηλικίας της Ελλάδας σε προαιρετικά συνταξιοδοτικά προγράμματα.
Ουσιαστικά αυτό σημαίνει πως πολλοί εργαζόμενοι της χώρας δεν δημιουργούν ένα δεύτερο αποθεματικό για τη συνταξιοδότησή τους.
Αυτό έχει ως αποτέλεσμα, μετά τη λήξη του εργασιακού βίου το εισόδημά τους να εξαρτάται σε μεγαλύτερο βαθμό από τη σύνταξη που θα πάρουν μέσω της υποχρεωτικής ασφάλισης. Τα προγράμματα αυτά περιλαμβάνουν και τα Ταμεία Επαγγελματικής Ασφάλισης (ΤΕΑ). Υπενθυμίζεται πως, οι ασφαλισμένοι μπορούν να συγκεντρώνουν μέσω αυτών επιπρόσθετα συνταξιοδοτικά κεφάλαια.
Σε άλλες χώρες, όπως στο Βέλγιο, στη Γερμανία, στην Ιρλανδία και στην Ιαπωνία, τα ποσοστά συμμετοχής σε προαιρετικά συνταξιοδοτικά προγράμματα αγγίζουν το 50% με 60%.
Οι ελεύθεροι επαγγελματίες
Ακόμη οι συντάκτες της έκθεσης αναφέρονται εκτενώς στους αυτοαπασχολουμένους της χώρας που μπορούν να επιλέξουν ασφαλιστική κατηγορία για την καταβολή των εισφορών τους που αυτό θα επηρεάσει μετέπειτα για τη χορήγηση της μελλοντικής σύνταξης.
Ουσιαστικά, ο ελεύθερος επαγγελματίας που θα ενταχθεί στην χαμηλή ασφαλιστική κατηγορία μεν θα έχει μεγαλύτερο εισόδημα στη διάθεση του, καθώς θα πληρώσει λιγότερες εισφορές, ωστόσο αυτό θα έχει συνέπειες στη μελλοντική του σύνταξη.
Και μάλιστα ακόμη πιο έντονο είναι το πρόβλημα, όταν δεν υπάρχουν προσωπικές αποταμιεύσεις, επαγγελματική ασφάλιση ή άλλες πηγές εισοδήματος. Σύμφωνα με τον ΟΟΣΑ, οι αυτοαπασχολούμενοι έχουν μεγαλύτερη ανάγκη για έξτραα συνταξιοδοτική αποταμίευση από ότι οι μισθωτοί.
Ειδικότερα, στις χώρες όπου υπάρχει συνταξιοδοτικό κενό, 13,1% είναι κατά μέσο όρο η πρόσθετη εισφορά που θα χρειαζόταν ένας άνδρας αυτοαπασχολούμενος με μέσες αποδοχές για να επιτύχει τον επιδιωκόμενο στόχο αναπλήρωσης εισοδήματος. Στο 9,7% είναι το ποσοστό για έναν αντίστοιχο μισθωτό.
Τα εν λόγω ποσοστά αφορούν τον μέσο όρο των χωρών με συνταξιοδοτικό κενό .
Οι μελλοντικές συντάξεις των μισθωτών εργαζομένων
Σύμφωνα με την έκθεση, ένας άνδρας μισθωτός της Ελλάδας με μέσες αποδοχές και πλήρη ασφαλιστικό βίο δεν έχει συνταξιοδοτικό κενό σε σχέση με τον στόχο αναπλήρωσης του 70% του εισοδήματός του.
Αυτό δεν σημαίνει ότι, όλοι οι εργαζόμενοι θα λάβουν σύνταξη που θα ισούται με το 70% των τελευταίων αποδοχών τους αλλά ούτε και ότι οι σημερινές συντάξεις θα επαρκούν για να καλυφθούν όλες οι ανάγκες διαβίωσης. Σε κάθε περίπτωση, η τελική σύνταξη του δικαιούχου διαμορφώνεται με βάση τα έτη ασφάλισης, τις αποδοχές, τις διακοπές της επαγγελματικής δραστηριότητας και το ασφαλιστικό ιστορικό του.
Τα συνταξιοδοτικά αποθεματικά
Σημαντικά αυξημένα είναι τα κεφάλαια των ελληνικών κεφαλαιοποιητικών συνταξιοδοτικών σχημάτων, παρόλο που η συμμετοχή στη συμπληρωματική ασφάλιση είναι χαμηλή.
Το 2025, το ενεργητικό τους αυξήθηκε κατά 20% και έφτασε τα 3,2 δισ. ευρώ . Το εν λόγω ποσό ισοδυναμεί με το 1,3% του ελληνικού ΑΕΠ.
Η εξέλιξη αυτή είναι άρρηκτα συνδεδεμένη με το Ταμείο Επικουρικής Κεφαλαιοποιητικής Ασφάλισης (ΤΕΚΑ) που άρχισε να λειτουργεί το 2022 αλλά και με την ανάπτυξη των Ταμείων Επαγγελματικής Ασφάλισης.
Ωστόσο, εξακολουθεί να είναι μεγάλη η απόσταση από τα διεθνή δεδομένα. Τα συνολικά συνταξιοδοτικά περιουσιακά στοιχεία των χωρών του ΟΟΣΑ αντιστοιχούσαν στο τέλος του 2025 κατά μέσο όρο στο 105,6% του ΑΕΠ από1,3% που ήταν στην Ελλάδα.
Το 36,2%των ελληνικών συνταξιοδοτικών κεφαλαίων επενδύθηκε σε ομόλογα και σε έντοκα γραμμάτια, το 17,4% σε καταθέσεις και ρευστά διαθέσιμα και το 15,3% σε μετοχές.
στο 
